Türkiye asbest rezervleri bakımından oldukça zengin olup sahip olduğu yaklaşık 29.646.000 ton rezerv ile asbest bakımından en zengin ilk 10 ülke içinde yer almaktadır (6). Sivas, Erzincan, Tokat (Turhal), Bursa (Orhangazi), Hatay ve Bitlis’te krizotil, Eskişehir (Mihalıççık)’de ise amfibol türü asbest yatakları bulunmaktadır.
Ülkemiz zengin rezervlere sahip olmasına karşın asbest madenciliğinde uzun yıllardan beri hiç bir gelişme sağlanamamış ve üretim tesisleri kurulmuş olsa da Türkiye’de asbest madenciliğinin pilot işletme seviyesini geçememiştir (6). 2000’li yıllarda dünyadaki yasaklama eğilimi sonucu asbest madenciliği tümüyle gündemden çıkmıştır.
Türkiye’de 1993 yılına kadar asbest ithalatı ile ilgili herhangi bir kısıtlama ve kriter bulunmamaktadır, bu nedenle neredeyse tamamı asbestli mamul üreticisi olan ithalatçı firmaların Mülga Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığı’na (Ekonomi Bakanlığı) verdikleri bir taahhütname ile istenilen miktarda ve cinste asbest ithal etmeleri mümkün olmuştur.
Asbestin kontrolsüz kullanılmasının insan sağlığı üzerine olumsuz etkilerinin tartışılmasını müteakip dünyada olduğu gibi Türkiye’de de asbest ile ilgili hukuki düzenlemeler yapılmaya başlanmıştır. Mülga Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığı ve Sağlık Bakanlığının önerileri ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın onayı ile asbestin Türkiye’ye ilk girişinde kontrolü, doğru kullanılmasının sağlanması ve gerekli tedbirlerin zamanında alınmasının Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Mülga İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Merkezi (İş Sağlığı ve Güvenliği Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü Başkanlığı, İSGÜM) tarafından yapılması kabul edilmiştir.
Türkiye’de asbestli mamul üretimi yapan işyerleri krizotil asbest kullanmışlardır. Bu sebeple ithalatın tamamı krizotil asbest olmuştur. Sadece asbestli çimento boru üretimi yapan 2 fabrikada 01/01/1996 tarihine kadar krizotil türü asbeste %3 ila %10 oranında krokidolit asbest katılarak imalat yapılmıştır. İthal edilen asbestin önemli bir bölümü ise asbestli çimento sektöründe, asbestli çimento boru-levha imalinde tüketilmiş, bunu asbestli balata conta ve asbestli tekstil sektörü takip etmiştir (7).
Bir yanıt yazın