Genel olarak 15 metre ve daha fazla yüksekliğe sahip yapıların yıkımı için tasarlanan makineler “yüksek erişimli makineler” kategorisinde yer almaktadır [20]. Bu yöntem, yıkım süreleri açısından diğer yöntemlere göre daha hızlı olmakla beraber, yıkım sırasında yapının statik yapısı bozulmadığı için bu açıdan daha emniyetli bir yöntemdir. Şekil 9.19’daki gibi genellikle kesici, kırıcı ve ezici çene gibi ayrı ekipmanlara sahip hidrolik sistemli bu ekskavatörler en az üç parça hareketli boma ve paletli bir yürüyen aksama sahiptirler. Ana bom; ilk yüksekliği kazandırmakta ve ağırlık merkezinin makine üzerinde kalmasını sağlamaktadır. Dirsek bom; ana bom ile kova-kepçe (eklenti) kolu arasında mafsal vazifesi görmektedir. Kepçe (eklenti) kolu; ekskavatörün güvenli mesafede yapıya erişimini sağlamak için yatay düzleme paralel olacak monte edilen ekipmanıdır ve gerektiğinde üçüncü yüksekliği kazandırmaktadır. Yüksek binaların veya yapıların yıkım ihtiyacına uygun olarak tasarlanmış bu tip makine ve ekipmanlar, yapıyı üstten en alta kadar taşınabilir parçalar halinde yıkabilirler. Yüksek katlı yapıların yıkımı, bazen bu tip ekstra uzun bomları olan makinelerle dahi mümkün olmayabilir. Bu durumda mini ekskavatörler aynı proje içinde kullanılarak, yapı kat seviyesinin uzun erişimli makinelerin menziline girebileceği kadar kat eksiltme yöntemi uygulanabilir. Yapı yüksekliğinin uzun erişimli makinelerin çalışabileceği seviyeye kadar kat eksiltme yöntemi ile indirilmesinde “el ile kullanılan makineler” yöntemi de ayrıca kullanılabilmektedir.
Yıkım faaliyetleri yüksek erişimli makineler ile icra ediliyorsa, aşağıdaki unsurlara azami dikkat gösterilmelidir [10] [11]
A. İşin kapsamı belirlenmeli ve değerlendirmeler yapılmalıdır.
B. Yıkım projesine uygun ekipmanlar tespit edilmeli ve uygun bir operatör ile çalışılmalıdır.
C. Önceden belirlenen ve yapının yıkımı aşamasında kullanılacak olan arazi incelenmeli, sonrasında da ekskavatörün çalışabilmesine uygun hale getirilmelidir (Şekil 9.20).
D. Ekskavatör ve ekipmanların kurulumu sağlıklı bir şekilde yapılmalı, çalışmalar azami dikkatle devam ettirilmelidir. İş sonunda makineler güvenli bir yerde ve uygun şekilde park edilmelidir.
E. Özellikle 40-60 metre yüksekliği olan yapılar yıkılırken, bom üzerindeki uygun yerlere etrafı gözetleme imkânı sunabilecek kameralar yerleştirilmelidir [20] [10].
Bir yanıt yazın